Ivan Merz urodził
się 16 XII 1896 r. w Banialuce (Bośnia). Był jedynakiem. Otrzymał liberalne
mieszczańskie wychowanie bez głębszej religijnej formacji. Szkołę podstawową
i średnią ukończył w rodzinnym mieście - już wówczas dało się
zauważyć szlachetność jego serca oraz zamiłowanie do sztuki i literatury.
Ivan w młodości doświadczał moralnych
i religijnych kryzysów związanych z wiekiem dorastania. W wieku 17 lat
rozpoczął pisać pamiętnik i czynił to aż do 26 roku życia. W tym
800--stronicowym zapisie znajdujemy opisy zmagań z trudnościami, z jakimi borykał się
w codziennym życiu, oraz to, jak rozwiązywał swe wątpliwości dotyczące problemu
sensu życia, miłości i cierpienia. Jego dusza stopniowo zbliżała się ku Bogu,
aby w końcu całkowicie się Mu poświęcić.
Po maturze w 1914 r. przez 3 miesiące studiował
w Akademii Wojskowej w Wiener Neustadt. 25 X 1914 r. zanotował
w pamiętniku: Boże Święty, daj mi siły do modlitwy, abym się porozumiał ze
swoim Stworzycielem, z Twórcą wszystkich wspaniałych postanowień
w przyrodzie i Gospodarzem bezmiernych migających gwiazd, z wieczną
Prawdą! Modlić się - znaczy wierzyć! Ja wierzę w jedynego Pana Boga
Wszechmogącego... Pobyt w Akademii dał mu poznać duchową i moralną biedę
ludzi. Obudziła się w nim wielka potrzeba wiary, mogąca oświecić jego wybory
i drogę życia. 
Po tym okresie rozpoczął studia w Uniwersytecie Wiedeńskim na Wydziale Prawa. Pobyt
w Wiedniu rozszerzył kulturalne horyzonty Ivana. Często odwiedzał teatry, operę,
czytał wiele dzieł literackich. Zapoznał się z ateizmem i z jego moralnymi
i socjalnymi skutkami. Był to też czas jego największych zmagań
i poszukiwań wewnętrznych. Z tego okresu pochodzą jego szczere, spontaniczne
i piękne modlitwy zapisane w pamiętniku oraz fascynacja Eucharystią.
I wojna światowa przerwała jednak studia - w 1916 r.
Ivan został powołany do wojska. Zdał egzamin oficerski. Na froncie we Włoszech
doświadczył tragizmu i wielu okropności wojny. Codziennie, patrząc śmierci
w oczy i będąc narażonym na cierpienia różnego rodzaju, wzrastał duchowo.
Chrystus ze swoją nauką coraz jaśniej stawał się programem jego życia i jedyną
wartością. 18 III 1916 r. Ivan zapisał w pamiętniku: W końcu zwątpiłem
na myśl, czy ja naprawdę musiałem przysięgać, innymi słowy: uroczyście obiecać,
że będę walczył przeciwko tym, których panowie w biurach wyznaczą. Wszak zawsze
byłem przeciwko wojnie. Wszystkich ludzi najchętniej bym uściskał i dokonałbym
pojednania między nimi. 5 X 1917 r. zanotował: Tylko nie zmuszajcie mnie,
abym ludzi zabijał, ludzie bezduszni!, a 9 IX 1917 r. napisał: Nie ma [tu]
Eucharystii Świętej. Żyję jak poganin lub jako jakieś zwierzę, jak gdyby Agnus
(Baranek Boży) nie był w centrum Kosmosu, jakby Go w ogóle nie było. Boże,
Pocieszycielu, przybądź, abyś moją naturę przeniknął atomami wieczności, żebym
tak - podobniejszy do Ciebie - zrozumiał tok trwania. Nowoczesne państwo
troszczy się o rum, a Eucharystia Święta jest dla niego rzeczą
drugorzędną.
Po wojnie Ivan kontynuował studia w Uniwersytecie
Wiedeńskim, gdzie studiował literaturę: romanistykę i germanistykę. 5 IV 1920 r.
zanotował w pamiętniku: Liturgia jest wyrazem duszy Kościoła (...); jak
w jakiś zwierciadle ogląda się życie Chrystusa (...); ona jest największym
utworem artystycznym, jaki istniej na świecie, a przy tym centralną sztuką,
ponieważ umiejętnie przedstawia życie Chrystusa, który jest w centrum historii.
W 1920 r. wyjechał do Paryża, gdzie podjął studia filozoficzne na Sorbonie i w
Instytucie Katolickim. W tym okresie wiele czytał, zbierał materiały do pracy
doktorskiej, odwiedzał licznych intelektualistów nawróconych na katolicyzm. Śledził
także działalność organizacji katolickich i pomagał biednym, mimo że sam miał
od dawna wiele kłopotów zdrowotnych z oczyma. W 1922 roku przybył do
Zagrzebia i został profesorem języka i literatury francuskiej. Uzyskał też
doktorat na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu w Zagrzebiu. 6 lat jego pobytu
w tym mieście streścić można słowami: Wcielona miłość do Boga i ludzi
nie znająca żadnego osobistego interesu.
Ivan Merz - jako człowiek świecki
- w młodości złożył ślub czystości (w 1915 r. czasowy, a wieczysty w 1923
r.) i zrezygnował z założenia rodziny. Całe swe serce poświęcił Bogu,
a przez Niego - bliźnim. Swój wolny czas całkowicie ofiarował wychowaniu
młodzieży w organizacji Chorwacki Związek Orłów, której nadał dewizę Ofiara
- Eucharystia - Apostolstwo. Jako katolicki inteligent słowem
i piórem zachwycał młodych i starszych posługą dla Chrystusa
i Kościoła. Był jednym z pionierów Ruchu Liturgicznego w swym kraju.
Pisał artykuły o liturgii, wygłaszał odczyty, zachęcał młodych do życia
liturgicznego. Opublikował ponad setkę artykułów. W Chorwacji też systematycznie
wprowadzał Akcję Katolicką. Główną cechą jego działalności była zawsze miłość
i przywiązanie do Kościoła i do Stolicy Apostolskiej. Tę miłość starał
się wszczepić wszystkim, z którymi przebywał. Charakteryzowała go żywa wiara,
szczera modlitwa, wytrwałość w przeciwnościach i cierpieniach ofiarowanych
Panu Bogu. Modlitwa dla niego była rozmową z Ojcem. Znajdował w niej radość,
wypoczynek, pokrzepienie i siłę do swojej pracy apostolskiej. Codziennie też
przystępował do Komunii świętej i praktykował adorację Najświętszego
Sakramentu.
10 V 1928 roku - w wieku 32 lat - Ivan zmarł
w zagrzebskim szpitalu w opinii świętości. Przyczyną śmierci były
komplikacje pooperacyjne i zapalenie opon mózgowych.
W przeddzień operacji ułożył w formie
testamentu łaciński napis na swój nagrobek. Po jego śmierci zadzwonił dzwon
zagrzebskiej katedry, oznajmiając Zagrzebiowi i Chorwacji, że jeden z jej
najlepszych synów przeszedł do życia wiecznego. Rodzice Ivana przeżyli wówczas
prawdziwe nawrócenie - modlitwa ich syna została wysłuchana. 13 V 1928 roku
na Mirogoju odbył się jego pogrzeb - przybyło ponad pięć tysięcy osób. Kondukt
żałobny poprowadził biskup P. Premus.
W 1958 roku rozpoczął się diecezjalny proces o
beatyfikację Ivana Merza. Na 40 lat przed Soborem Watykańskim II Ivan Merz odkrył
ogromne znaczenie udziału wiernych w liturgicznym życiu Kościoła oraz ważną
rolę organizacji kościelnych i młodzieżowych - dzięki temu staje się
współczesnym także i dla nas, gdy wdrażamy uchwały soborowe i organizujemy
życie wspólnot kościelnych. Jego osoba zachęca wszystkich młodych do duchowego
wzrostu i do świętości we wspólnocie Kościoła katolickiego.
Nowenna za przyczyną Sługi Bożego Ivana Merza
Wszechmogący, Wieczny Boże! W Twoim Słudze Ivanie Merzu dałeś nam wspaniały
przykład wiary i miłości do Chrystusa i Kościoła. W swoim krótkim
życiu Ivan mocą Twojej łaski osiągnął liczne cnoty i pobudza nas, abyśmy
naśladowali jego oddanie się Twojej świętej woli, cierpliwość w dźwiganiu
krzyża codziennego życia i bezinteresowną miłość bliźniego. Niestrudzona
działalność Ivana Merza dla rozszerzania Królestwa Chrystusowego w duszach wielu
młodych przyprowadziła ich do Ciebie, który Jedyny dajesz człowiekowi prawdziwy sens
życia. Przekonani, że Ivan swoim świętym życiem podobał się Tobie, prosimy Cię,
rozsław go wyniesieniem na ołtarze, aby jego przykład świecił ludziom w drodze
do wiecznej Ojczyzny. Udziel nam łaski do naśladowania stałości jego wiary,
bezinteresowności w miłości i apostolskiej gorliwości, abyśmy zbliżyli
się do idea-łu chrześcijańskiej doskonałości, który Ivan swoim życiem nam okazał.
Panie Boże, przez wstawiennictwo Ivana Merza, udziel mi szczególnej łaski,
o którą Cię teraz proszę..........., jeśli będzie ona na korzyść moje duszy,
a Tobie na chwałę. Przez Chrystusa Pana naszego. Amen.
Należy odmówić: Ojcze nasz, Zdrowaś Maryjo, Chwała Ojcu.
O otrzymanych łaskach za przyczyną Sługi Bożego prosimy o pisemne poinformowanie:
O. prof. dr Bożidar Nagy SJ
ul. Kardinala Alojzija Stepnica 27
HR- 31000 OSIJEK, CROATIA |